Với quan niệm đầu năm đi lễ cầu may, ngay sau Tết Nguyên đán, người dân cả nước náo nức đi trẩy hội xuân, tri ân các bậc tiền nhân đã có công lao to lớn với quê hương, đất nước, cầu mong những điều tốt đẹp và hướng đến các giá trị chân - thiện - mĩ. Ngay từ những ngày đầu năm mới, trên địa bàn tỉnh, nhiều lễ hội được diễn ra, là điểm đến về du lịch văn hóa tâm linh mời gọi du khách gần xa tham quan, trải nghiệm.
Lễ rước nước tại lễ hội đền Trần với nghi thức lấy nước được thực hiện bởi các bậc cao niên.
Lễ hội văn hóa dân gian Phố Hiến
Khu di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến là không gian hội tụ những giá trị văn hóa, kiến trúc và lịch sử đặc sắc với các di tích tiêu biểu như: Văn Miếu Xích Đằng, chùa Chuông, đền Mẫu, đền Trần, đền Mây, đền Kim Đằng... Với ý nghĩa là cầu nối giúp thế hệ hôm nay và mai sau hiểu hơn về lịch sử, văn hóa, đồng thời lan tỏa những giá trị tốt đẹp mà cha ông để lại, lễ hội văn hóa dân gian Phố Hiến được tổ chức thường niên vào dịp đầu xuân. Lễ hội có lịch sử lâu đời, góp phần khơi dậy niềm tự hào về một thương cảng sầm uất bậc nhất Đàng Ngoài xưa kia - nơi từng được ca ngợi với câu nói: “Thứ nhất Kinh kỳ, thứ nhì Phố Hiến”. Thu hút đông đảo Nhân dân địa phương, du khách thập phương là lễ rước nước từ sông Hồng về các di tích trong quần thể di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến. Ngoài ra, phần hội là màn tranh tài sôi nổi với những hoạt động truyền thống đặc sắc. Trong lễ hội truyền thống, các không gian trưng bày cổ vật, triển lãm ảnh về di sản văn hóa Phố Hiến cũng là điểm nhấn quan trọng, giúp du khách hiểu rõ hơn về lịch sử hình thành và phát triển của vùng đất này.
Du khách, người dân tham gia lễ hội dân gian Phố Hiến.
Lễ hội chùa Keo mùa xuân
Là một trong những lễ hội lớn của tỉnh và của vùng được tổ chức sớm vào dịp đầu năm mới, lễ hội chùa Keo mùa xuân diễn ra tại di tích quốc gia đặc biệt chùa Keo, xã Vũ Tiên vào ngày mùng 4 tháng Giêng. Lễ hội chùa Keo theo xuân - thu nhị kỳ đã được công nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia từ năm 2017. Không chỉ là điểm đến dâng hương lễ Phật, lễ Thánh, du khách về trải nghiệm tại nơi đây còn được chiêm ngưỡng công trình kiến trúc cổ giá trị, đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt từ năm 2012. Mở màn cho chuỗi hoạt động trong lễ hội là lễ khai chỉ mở cửa đền Thánh - nghi lễ ghi nhớ công đức của Thiền sư Dương Không Lộ. Trong phần hội, thu hút đông đảo du khách thập phương, Nhân dân địa phương quan tâm theo dõi là trò đua tài chạy giải thổi cơm với 4 đội, mỗi đội gồm 8 thanh niên trai tráng của làng Keo. Hội thi không chỉ lan tỏa niềm vui mừng, phấn khởi ngày đầu xuân mới của những người dân làng Keo đến với du khách thập phương, cầu mong một năm mới đủ đầy, ấm áp nơi bếp lửa của mỗi gia đình mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết của làng quê cùng chung tay nấu mâm cơm dâng lên lễ Phật, lễ Thánh.
Lễ hội chùa Keo mùa xuân diễn ra tại di tích quốc gia đặc biệt chùa Keo, xã Vũ Tiên.
Lễ hội đền Trần
Vương triều nhà Trần tồn tại trong lịch sử Việt Nam với 14 đời vua, kéo dài và tỏa sáng 175 năm. Gần 800 năm qua, lăng mộ của các vua Trần ở làng Tam Đường, xã Long Hưng vẫn còn hiện hữu khá nguyên vẹn. Diễn ra tại di tích quốc gia đặc biệt Khu lăng mộ và đền thờ các vị vua triều Trần, xã Long Hưng, lễ hội đền Trần được công nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia từ năm 2014. Từ ngày 13 - 17 tháng Giêng hằng năm, lễ hội tổ chức với những nghi thức tế lễ cổ truyền, những trò chơi dân gian độc đáo mang niềm vui của ngày đầu xuân mới, trong đó phải kể đến lễ rước thủy, rước bộ, liên hoan hát văn và chầu văn, thi cỗ cá, thi pháo đất, thi gói bánh chưng, thi nấu cơm cần… góp phần làm cho sinh hoạt lễ hội vừa trang nghiêm, trọng thể, vừa tưng bừng náo nhiệt. Sau các ngày diễn ra lễ hội đền Trần, ngày 18 tháng Giêng tại di tích quốc gia đặc biệt Khu lăng mộ và đền thờ các vị vua triều Trần diễn ra lễ dâng hương tưởng niệm ngày mất của Thái tổ Trần Thừa.
Trong tháng Giêng, trên địa bàn tỉnh Hưng Yên còn có nhiều lễ hội đặc sắc được tổ chức như: Hội Lềnh (ngày 9 tháng Giêng) diễn ra tại làng Lịch Động, xã Đông Hưng, là nơi gặp gỡ của những người làm kính mắt trên cả nước; lễ hội đền Phù Ủng (ngày 11 - 13 tháng Giêng) diễn ra tại xã Phạm Ngũ Lão là dịp tưởng nhớ công lao của Tướng quân Phạm Ngũ Lão - vị danh tướng văn võ song toàn; lễ hội bơi chải trên sông Diêm Hộ (ngày 12 tháng Giêng) tại xã Thái Thụy còn được biết đến là lễ mở cửa biển, lễ ra quân đầu năm của ngư dân và các đơn vị vận tải biển… Với nhiều ý nghĩa văn hóa tâm linh, mỗi lễ hội truyền thống như “sợi dây” cố kết đời sống cộng đồng, nơi những phong tục, tập quán tốt đẹp được bảo tồn và phát huy. Để rồi, sau ngày lễ hội, người dân có thêm tinh thần, trách nhiệm bắt tay vào thi đua lao động, sản xuất, tiếp nối truyền thống cha ông để xây dựng, phát triển quê hương, đất nước mạnh giàu.
Nguồn: Baohungyen.vn